Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Εκπαίδευση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Εκπαίδευση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
13.1.19
16.4.15
Τα 400 κτυπήματα - Ταινίες για την εκπαίδευση
Oταν Τα Τετρακόσια Κτυπήματα προβλήθηκαν για πρώτη φορά στις Κάννες το 1959 και το Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου στη Νέα Υόρκη, η αποδοχή από κοινό και κριτική ήταν τεράστια και εντυπωσιακή. Η γαλλική Nouvelle Vague είχε μόλις δώσει ουσιαστικά την πρώτη της ταινία και ο παγκόσμιος κινηματογράφος τη δέχτηκε με ενθουσιασμό ανάμικτο με έκπληξη. Οι κινηματογραφικοί κώδικες είχαν ανατραπεί. Από κει και πέρα το σινεμά δεν θα ήταν ποτέ το ίδιο.
15.2.15
3.1.15
12.11.10
Θυμός
"Στο Λονδίνο, χιλιάδες φοιτητές που διαμαρτύρονται για τον τριπλασιασμό των διδάκτρων στα Πανεπιστήμια, έκαψαν πλακάτ, έσπασαν βιτρίνες καταστημάτων και εισέβαλαν στο κτίριο στο οποίο στεγάζεται το Συντηρητικό Κόμμα, προκαλώντας χάος και μια μεγάλη πρόκληση για την κυβέρνηση Κάμερον" Η σχετική αναφορά του δημοσιεύματος θα ήταν μάλλον γνώριμη και άμεσα συγκρίσιμη με τις δικές μας εμπειρίες, αν δεν συμπληρώνονταν με σχόλιο αναγνώστη που όπως ισχυρίζεται ήταν παρών στα γεγονότα "Η πληροφόρησή σας είναι ανακριβής: ναι οι διαδηλωτές έσπασαν τις τζαμαρίες του ισογείου του Millbank Tower. ΑΛΛΑ καμμία βιτρίνα δεν έσπασαν και οι συγκρούσεις με την αστυνομία ήταν εξαιρετικά περιορισμένες σε έκταση, σε ένταση (για τα ελληνικά δεδομένα θα ήταν ανάξιες λόγου). Ήμουν εκεί και τα παρακολούθησα."
Και συμπληρώνει: "Οι διαδηλωτές είχαν πολύ συγκεκριμένα (δίκαια) αιτήματα και επέλεξαν πολύ συγκεκριμένους συμβολικούς στόχους. Η συμβολική κατάληψη του αρχηγείου του (συν)κυβερνώντος κόμματος από φοιτητές και πανεπιστημιακούς είναι μια δικαιολογημένη και έγκυρη μορφή διαμαρτυρίας σε μια περίοδο που επιχειρείται μια τόσο δραστική θεσμική αλλαγή της κοινωνίας "
Παρατηρήσεις : 1. Η επιβεβαίωση για μια ακόμη φορά της συστημικής του παρατηρητή, η σχετικότητα ανάλογα με την αφετηρία της παρατήρησης. Από τη μια η δημοσιογραφική αναφορά μάλλον πιστή μετάφραση όσων επίσημα μεταδόθηκαν για το γεγονός και από την άλλη η προσωπική πρόσληψη του γεγονότος από κάποιον που το βιώνει άμεσα και "ανεπίσημα". 2. Μπορούμε να συγκρίνουμε την ορθολογική συμβολικά σημαινόμενη δράση των Άγγλων φοιτητών σε σχέση με την χαοτική, στρεφόμενη ενάντια περισσότερο σε δίκαιους παρά σε άδικους, αντίδραση στις δικές μας αντίστοιχες διαδηλώσεις. 3.Δε βλέπω πουθενά χρήση χημικών που τόσο εύκολα γίνεται σε κάθε "δύσκολη" για την αστυνομία κατάσταση στην Ελλάδα 4. Δεν μπορεί να μη σκεφτεί κανείς χαμογελώντας τι θα μετέδιδαν τα τηλεοπτικά κανάλια της πρωτεύουσάς μας, αν αυτές οι σκηνές διαδραματίζονταν στην Ελλάδα. Η χαρά του Πρετεντέρη και των ομοίων του! 5. Είναι σαφές πως είναι εξαιρετικά δύσκολο να εφαρμόσεις σε παγκόσμια κλίμακα, όσα τόσο εύκολα έχουν εφαρμοστεί εδώ, στο πειραματόζωο του Βαλκανικού νότου...
5.11.10
Υψηλή επίσκεψη στο ΚΠΕ Κόνιτσας!
Όταν διάβασα την είδηση της παρουσίας και ομιλίας του πρωθυπουργού μας και της Υπουργού Παιδείας μας στο ΚΠΕ Κόνιτσας, αισθάνθηκα, το λίγότερο, μια κάποια ικανοποίηση για την έστω και καθυστερημένη αναγνώριση του έργου που προσφέρουν τα ΚΠΕ, τα είκοσι χρόνια σχεδόν της λειτουργίας τους. Εμβαθύνοντας όμως στα όσα ειπώθηκαν και καταγράφηκαν δημοσιογραφικά αντιλήφθηκα μια αλήθεια την οποία βέβαια όλοι μας γνωρίζαμε και γνωρίζουμε. Τη σημασία του επικοινωνικού λόγου, της επιφάνειας, των εντυπώσεων σε βάρος του καθαρά πολιτικού λόγου, του βάθους, της ουσίας που χάνεται πίσω από τα "μαλάματα" που θα' λεγε και ο ποιητής.
Δεν θα εστιάσω στο γεγονός πως το καημένο το σχολείο που τυχαία (;) βρισκόταν στο ΚΠΕ αναγκάστηκε να περιμένει επί ώρες τον ερχομό των "επισήμων", ώστε να αποτελέσει το ζωντανό, νεανικό ντεκόρ της υψηλής επίσκεψης. Δεν θα αναφερθώ στην απαξίωση του θεσμού των ΚΠΕ, όπως καταγράφηκε με τις ενέργειες του Υπουργείου Παιδείας και Δια βίου Αμάθειας με την έναρξη του σχολικού έτους ( πρωτοφανή καθυστέρηση της στελέχωσης, αλλαγή του θεσμικού πλαισίου χωρίς καμμία ενημέρωση, κλείσιμο και συγχώνευση ΚΠΕ, παντελής αδιαφορία για την οικονομική τους λειτουργία), καθώς αυτή η απαξίωση συνεχίζεται εμπράκτως θέτοντας σε κίνδυνο ολόκληρη της φετινή σχολική χρονιά.
Θα σχολιάσω όμως τα ακόλουθα: 1. Την άποψη αρκετών συναδέλφων των ΚΠΕ πως η παρουσία της πολιτικής ηγεσίας στο ΚΠΕ Κόνιτσας συνέβαλε στην προβολή του θεσμού, σε μια δύσκολη χρονικά συγκυρία. Είναι ντροπή κατά τη γνώμη μου να αναπαράγουμε λογικές καραγκιόζη προηγουμένων δεκαετιών σε μια εποχή που απαιτεί απ' όλους μας διαφορετικό ήθος και διαφορετική λογική, από τη λογική της υποτέλειας και του ραγιαδισμού. Δεν έχουμε ανάγκη την προβολή του θεσμού με επισκέψεις πολιτικών. Ο θεσμός των ΚΠΕ προβάλλεται μέσα από το έργο και την αυταπάρνηση των παιδαγωγικών ομάδων τους, που έδωσαν και δίνουν όλο τους το είναι για την ανάπτυξη της περιβαλλοντικής αγωγής και της ποιότητας ζωής των τοπικών κοινωνίων στις οποίες εντάσσονται. Αυτό που απαιτείται σήμερα είναι η προβολή ενός νέου οράματος για την Περιβαλλοντική αγωγή, το οποίο να δώσει την ευκαιρία μιας καινούργιας δημιουργικής πορείας αντίστοιχης με τις ανάγκες και τις απαιτήσεις της εποχής μας. Να προσφέρει ένα ξεκάθαρο θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας, το οποίο να κατοχυρώνει τον κυρίαρχο παιδαγωγικό του χαρακτήρα ως δομή του εκπαιδευτικού μας συστήματος με στόχο την προώθηση της περιβαλλοντικής αγωγής στο ελληνικό σχολείο.
2. Με έκπληξη διαβάσαμε πως η Υπουργός μας παρουσίασε "τη «διαδικτυακή διάσταση» της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, ενταγμένης στο Ψηφιακό Σχολείο". Αναγωρίζοντας πως κάτι θα μου είχε διαφύγει, καθώς αγνοούσα την ύπαρξη αυτής της διάστασης προχώρησα σε αναζήτηση μέσω του διαδικτύου, ώστε να πληροφορηθώ και εγώ για το περιεχόμενο της, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Το μόνο ψηφιακό σχολείο , πέρα από τις γενικόλογες ανακοινώσεις για το "Νέο σχολείο" που έγιναν στη Λήμνο, ήταν μία ιστοσελίδα σε δοκιμαστική λειτουργία, χωρίς ίχνος περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ( όχι ότι υπήρχε και τίποτα άλλο ουσιαστικό!)
3. Τα λεγόμενα του πρωθυπουργού μας και διατελέσαντος πάλαι ποτέ Υπουργού Παιδείας με βύθισαν σε ζοφερές σκέψεις.
Είναι δύο τα πράγματα που συζητάμε σήμερα. Ένα είναι πώς θα αλλάξουμε το σχολείο μέσα από τη νέα τεχνολογία, έτσι όπως και ο Γιάννης εδώ, με τη δική του τεχνολογία, με το δικό του κινητό, μας παίρνει φωτογραφίες και βίντεο. Και αυτό μας δείχνει ότι, εδώ μπορούμε να παράγουμε εμείς, μπορείτε να παράγετε εσείς, όπως και οι εκπαιδευτικοί, μαζί σας, έναν πλούτο.
Είχαμε πολλές φορές την εντύπωση, είχαμε μάθει - κακώς - ότι ο πλούτος έρχεται από κάπου έξω, ενώ εμείς έχουμε έναν τεράστιο πλούτο εδώ, στη χώρα μας. Έναν πλούτο στην εκπαιδευτική κοινότητα. Είναι ο πλούτος ο δικός σας, το δικό σας μυαλό, η δική σας σκέψη, το δικό σας παιχνίδι, αυτά που ζωγραφίζετε, αυτά που παράγετε.
Και γι' αυτό ακριβώς, εμείς κάνουμε μια προσπάθεια, μέσα από την ηλεκτρονική διασύνδεση, μέσα από τους υπολογιστές, από το διαδίκτυο, ώστε όλος αυτός ο πλούτος να συνδεθεί και να μπορεί να είναι δικός σας. Να μπορείτε, δηλαδή, εσείς να μπαίνετε σε αυτό το Ψηφιακό Σχολείο και, αντί να είναι η τάξη, όπως αυτή εδώ, με τέσσερις τοίχους, να ανοίξει σε όλη την Ελλάδα και, βεβαίως, και σε όλο τον κόσμο, σε όλα τα βιβλία που υπάρχουν, σε όλους τους εκπαιδευτικούς, σε όλες τις προσπάθειες - και αυτό, να μπορείτε να το αξιοποιήσετε.
Συγνώμη, αλλά εξηγήστε μου σας παρακαλώ: Η νέα τεχνολογία παράγει πλούτο, ο οποίος ως τώρα δεν παραγόταν; Το κινητό, η φωτογραφία και το βίντεο είναι ο πλούτος ή όλα αυτά είναι ορισμένα από τα μέσα που μας οδηγούν στον πραγματικό πλούτο, το σκεπτόμενο και δρώντα μαθητή και στο μέλλον ενεργό πολίτη; Η αναγνώριση για την ύπαρξη πλούτου στην εκπαιδευτική μας κοινότητας ειλικρινά με συγκίνησε. Την επόμενη φορά που με μικρότερο μισθό, ελλιπή επιμόρφωση, συνεχή απαξίωση από τα θεσμικά όργανα θα πάω να κάνω μάθημα στα κλιματιζόμενα κοντέϊνερ του σχολείου μου, θα αισθάνομαι άλλος καθηγητής, περισσότερο πλούσιος, περισσότερο παραγωγικός!
Όσο για τη διασύνδεση και το άνοιγμα της τάξης τι να πούμε. Συγκλονιστήκαμε! Το υποχρηματοδοτημένο επι δεκαετίες συγκεντρωτικό, εξετασιοκεντρικό, αυταρχικό, κλειστό στην κοινωνία ελληνικό σχολείο θα "ανοίξει" με ηλεκτρονική διασύνδεση. Εδώ το πληκτρολόγιο αρχίζει ξαφνικά να μη διαθέτει τα απαιτούμενα γράμματα για να εκφραστούν οι σκέψεις που γεννιούνται ορμητικά, παρασέρνοντας στο διάβα τους πλήκτρα, ψηφία, γράμματα, αριθμούς, όνειρα και ελπίδες στον κάδο ανακύκλωσης της επιφάνειας ματαιωμένων προσδοκιών.
Υ.Γ: Για την ειλικρίνεια των λεγομένων περί ηλεκτρονικής διασύνδεσης σας παραπέμπω σε άρθρο με τίτλο "Μεταξεταστέα τα ελληνικά σχολεία στις υψηλές ταχύτητες του Διαδικτύου"
2.11.10
Google news και ...διαμάντια!
Αν επιθυμείτε να ενημερώνεστε άμεσα για ένα θέμα που σας ενδιαφέρει, το google news προσφέρει τη δυνατότητα να δημιουργήσετε μια ενότητα με λέξεις κλειδιά και αποδελτιώνοντας σας παρουσιάζει τις ειδήσεις που ταιριάζουν στις επιλογές σας. Έτσι και εγώ έφτιαξα την ενότητα Περιβαλλοντική εκπαίδευση και κοιτάξτε τι διαμάντι ανακάλυψα.
Δεκτή έκανε την πρόταση του βουλευτή Ηρακλείου του ΠΑΣΟΚ κ. Μανόλη Στρατάκη για αξιοποίηση και άλλων ειδικοτήτων επιστημόνων, όπως γεωτεχνικών, περιβαλλοντολόγων κλπ. στην Α’θμια Εκπαίδευση, η Υφυπουργός Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων κ. Εύη Χριστοφιλοπούλου, κατά τη συζήτηση της σχετικής Ερώτησης του κ.Στρατάκη την Τρίτη στη Βουλή, ενώ παράλληλα άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για προσλήψεις ακόμα και από το επόμενο σχολικό έτος και αφού προηγηθεί τόσο η απαραίτητη διαβούλευση όσο και οι σχετικές νομοθετικές πρωτοβουλίες από πλευράς Υπουργείου.
Δηλαδή: Δεν φτάνει που ήδη στα δημοτικά σχολεία βρέθηκαν πληροφορικάριοι, γυμναστές, θεατρολόγοι, καθηγητές ξένων γλωσσών ( ή ίσως ακριβώς γι' αυτό το λόγο), άνοιξε η όρεξη σε κάποιους να τοποθετήσουμε γνωστούς και μη στο δημόσιο ( κατά προτίμηση) ως απάντηση στις αυξημένες απαιτήσεις της εποχής και στις ανάγκες των παιδιών. Οπότε: Γεωτεχνολόγοι, περιβαλλοντολόγοι, δασολόγοι, ιχθυολόγοι (sic), θεολόγοι παρακαλούνται να ετοιμάζονται να προσφέρουν κι αυτοί τις γνώσεις τους, ώστε να τα αποτρελλάνουμε τελείως τα παιδά! Αυτή η εξαιρετική και άδολη πρόταση έγινε φυσικά δεκτή με ευχαρίστηση ( εκλογές έχουμε...)
Ο κ.Στρατάκης στην τοποθέτησή του, αφού ευχαρίστησε την ηγεσία του Υπ.Παιδείας για τη νέα φιλοσοφία που εφαρμόζει και υλοποιεί στην πράξη, όχι μόνο στο δημοτικό αλλά και στις υπόλοιπες βαθμίδες του εκπαιδευτικού συστήματος, τόνισε ότι: «Βεβαίως και αντιλαμβάνεται κανείς ότι δεν μπορούν τα πράγματα να γίνουν από τη μία στιγμή στην άλλη και ολοκληρωμένα. Όμως υπάρχουν δράσεις πολύ σημαντικές, όπως για παράδειγμα, η κυκλοφοριακή αγωγή, η αγωγή για την προστασία του περιβάλλοντος, οι διατροφικές συνήθειες, που καθιστούν αναγκαία την ύπαρξη ειδικών».
Επεσήμανε ακόμη, ότι και οι περιβαλλοντολόγοι και οι γεωπόνοι και οι δασολόγοι και οι ειδικοί επιστήμονες κάθε κατηγορίας, μπορούν να συνεισφέρουν στο να διαμορφωθεί μια διαφορετική συνείδηση στους μαθητές, ειδικά σ’αυτές τις μικρές ηλικίες που είναι ακόμα πιο σημαντικό.
Τι να του πεις τώρα; Πως ακριβώς η γνώση των ειδικών μας οδήγησε στα προβλήματα που θέλει να αντιμετωπίσει μέσα από την πρόσληψη τους; Πως ο χωρισμός της γνώσης σε κομμάτια κομμάτιασε και τη δυνατότητα να αποκτήσουμε μια ενιαία, ολιστική αντίληψη του κόσμου μας; Πως το θετικιστικό παράδειγμα είναι μάλλον αναποτελεσματικό στην εκπαιδευτική διαδικασία; Πως η υποκρισία περισσεύει και με θρασύτητα εμφανίζεται ως ενδιαφέρον για τη σωστή παιδεία των παιδιών;
Αυτό που με κάνει να αισιοδοξώ είναι ο γνωστός τρόπος με τον οποίο ασκείται η εκπαιδευτική πολιτική στην Ελλάδα. Αποτελεί εγγύηση πως γραφικότητες σαν αυτές που προηγήθηκαν δεν θα πορευθούν το δρόμο της υλοποίησης. Βέβαια σ΄αυτή τη χώρα τα έχουμε δεί όλα. Όλα;
27.10.10
Αλλάζοντας το εκπαιδευτικό παράδειγμα
Τέσσερα χρόνια μετά , ο Ρόμπινσον επανέρχεται με μια ακόμα ομιλία για να υποστηρίξει την προώθηση δραστικών αλλαγών στην εκπαίδευση, τη δημιουργία νέου παραδείγματος σύμφωνο με τις ανάγκες των παιδιών και της εποχής μας.
Υποστηρίζει με καυστικό και συγχρόνως διασκεδαστικό τρόπο ότι από κέντρα τυποποιημένης μάθησης στηριζόμενα στο βιομηχανικό μοντέλο, πρέπει να μετατραπούν σε εκπαιδευτικά συστήματα όπου η ευαισθησία στο εύρος και στο βάθος των δημιουργικών αποθεμάτων κάθε παιδιού, η εξατομικευμένη διδασκαλία και η ενθάρρυνση να ακολουθήσουν τις έμφυτες κλίσεις τους, θα κυριαρχούν. Έκλεισε την ομιλία του με ένα ποίημα του Γέιτς
συμπληρώνοντας...
Και προσέξτε μια εκπληκτική παρουσίαση των απόψεών του με σχέδιο.
Υποστηρίζει με καυστικό και συγχρόνως διασκεδαστικό τρόπο ότι από κέντρα τυποποιημένης μάθησης στηριζόμενα στο βιομηχανικό μοντέλο, πρέπει να μετατραπούν σε εκπαιδευτικά συστήματα όπου η ευαισθησία στο εύρος και στο βάθος των δημιουργικών αποθεμάτων κάθε παιδιού, η εξατομικευμένη διδασκαλία και η ενθάρρυνση να ακολουθήσουν τις έμφυτες κλίσεις τους, θα κυριαρχούν. Έκλεισε την ομιλία του με ένα ποίημα του Γέιτς
«Αν είχα τ' ουρανού την πλουμιστή τη φορεσιά
την υφασμένη από χρυσό κι απ' ασημένιο φως
Τη γαλανή, τη μελιχρή, τη μαυροκεντημένη φορεσιά
Από νύχτα κι από μέρα κι από αποσπερίσιο φως
Τη φορεσιά μου θα άπλωνα κάτω από τα πόδια σου
Μα εγώ που είμαι φτωχός έχω μόνο τα όνειρά μου
Τα όνειρά μου άπλωσα κάτω από τα πόδια σου.
Πάτα ελαφρά γιατί πατάς πάνω στα όνειρά μου».
συμπληρώνοντας...
Και κάθε μέρα, με κάθε τρόπο, τα παιδιά μας, απλώνουν τα όνειρά τους κάτω από τα πόδια μας. Εμείς πρέπει να πατήσουμε όσο πιο ελαφριά γίνεται».Η ομιλία του με ελληνική μετάφραση.
Και προσέξτε μια εκπληκτική παρουσίαση των απόψεών του με σχέδιο.
Η δημιουργικότητα στην εκπαίδευση
Ο Κεν Ρόμπινσον είναι ένας Βρετανός συγγραφέας, ομιλητής και σύμβουλος για θέματα εκπαίδευσης, ο οποίος μάλλον κάθε φορά που παρουσιάζει ως ομιλητής τις απόψεις του για την εκπαίδευση δημιουργεί αν μη τι άλλο αίσθηση. Το μαρτυρούν τα γεγονότα: Η πρώτη ομιλία του, το 2006, με θέμα " Τα σχολεία σκοτώνουν τη δημιουργικότητα" προβλήθηκε εκατό εκατομμύρια φορές στο διαδίκτυο, ενώ μεταφράστηκε σε 46 γλώσσες.
«Εκπαιδεύουμε τους ανθρώπους να απομακρύνονται από τη δημιουργικότητα»
υποστηρίζει ο Ρόμπινσον και αναδεικνύοντας τη σημασία του λάθους στην εκπαιδευτική και όχι μόνο διαδικασία παραθέτει την άκολουθη άποψη:
Αυτό που ξέρουμε είναι ότι αν δεν είσαι προετοιμασμένος να κάνεις λάθος, δεν θα σκεφτείς ποτέ κάτι πρωτότυπο.
Και μέχρι να φτάσουν στην ενηλικίωση, τα περισσότερα παιδιά έχουν χάσει αυτή την ικανότητα. Φοβούνται να κάνουν λάθος. Διοικούμε τις εταιρίες μας με αυτό τον τρόπο. Στιγματίζουμε τα λάθη. Και διευθύνουμε σήμερα εθνικά εκπαιδευτικά συστήματα όπου τα λάθη είναι το χειρότερο πράγμα που μπορείς να κάνεις. Το αποτέλεσμα είναι ότι εκπαιδεύουμε τους ανθρώπους κάνοντάς τους να ξεχνούν τις δημιουργικές του ικανότητες.
Δε νομίζω πως μπορεί να διαφωνήσει κανείς,στοχαζόμενος τις δικές του εμπειρίες στο σχολείο είτε ως μαθητής ή καθηγητής είτε και ως γονιός.
26.10.10
Χρονικό Οκτωβρίου
Οι απόψεις μου για τα ΚΠΕ είναι γνωστές από προηγούμενα σημειώματά μου. Η φετινή χρονιά βέβαια έχει αποδειχθεί ως τώρα εξόχως ενδιαφέρουσα. Πρώτα, αντιληφθήκαμε τη μεγάλη εκτίμηση της πολιτείας προς το έργο ενος θεσμού δεκαπέντε χρόνων, καθώς για πρώτη φορά από τη δημιουργία τους έμειναν κλειστά για έναν περίπου μήνα. Και όταν άνοιξαν, οι εκπλήξεις συνεχίστηκαν. Η απόφαση της παράτασης θητείας δεν ελήφθη, ούτε ανακοινώθηκε από το Υπουργείο, τη χαρά αυτή την είχαν οι Περιφέρειες, οι οποίες με αποφάσεις που ανακοινώνονταν σε διαφορετικές ημερομηνίες ανα περιοχή, μετέβαλαν μειώνοντας τον αριθμό των μελών κάθε ΚΠΕ ( στη συντριπτική πλειοψηφία), παρά την ύπαρξη συγκεκριμένου θεσμικου πλαισίου. Αποτέλεσμα: Κάποια ΚΠΕ διατήρησαν τον αριθμό τους,σε άλλα τα μέλη τους μειώθηκαν στα πέντε,σε αρκετά στα τρια και υπήρχαν και ΚΠΕ με δύο ή κανέναν εκπαιδευτικό!
Επισημαίνεται πως η γιγάντωση του αριθμού των ΚΠΕ, έφτασαν να είναι εξήντα εννέα, οφειλόταν στην ικανοποίηση της πολιτειας για το έργο που παραγόταν και στις επιθυμίες των τοπικών κοινωνιών να φιλοξενήσουν στα όριά τους το θεσμό. Προσωπική μου άποψη: Μεγάλο λάθος που συνδεόταν πολλές φορές σε αλλότρια της εκπαίδευσης τοπικά συμφέροντα και στην αδιαφορία του Υπουργείου, αφού ο θεσμός στηρίχτηκε οικονομικά από την αρχή σε ευρωπαϊκά κονδύλια και στην κάλυψη μέρους του λειτουργικού κόστους από τους Δήμους, οι οποίοι παραχωρούσαν χώρους, κτίρια και γραμματεία κάποιες φορές.
Οι εκπλήξεις συνεχίστηκαν όμως. Λογαριασμοί απλήρωτοι, προμηθευτές που ανέμεναν εξόφληση, απουσία οποιασδήποτε ενημέρωσης από το Υπουρείο, επέτειναν το κλίμα απογοήτευσης και απαξίωσης. Ώσπου πληροφορηθηκαμε από το Άλφαβήτα την απόφαση δημιουργίας Συντονιστικών ΚΠΕ ανά περιφέρεια. Λεπτομέρεια: Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο δεν το προέβλεπε, Πριν μερικά χρονια είχαν γινει προσπάθειες για δημιουργία Συντο ιστικών δύο φορές,το ίδιο ξαφνικά, το ένα με έδρα την Αργυρούπολη και το άλλο αργότερα με έδρα ένα νεοσύστατο τότε ΚΠΕ, το ΚΠΕ Ακρόπολης (!), χωρίς να ευδοκιμήσουν. Δεύτερη λεπτομέρεια: Τα συντονιστικά ΚΠΕ προβλέπονταν σε δύο προκηρύξεις του ΕΙΝ που ανακοινώθηκαν τον Αύγουστο, προκηρύξεις όμως που χάθηκαν ξαφνικά χωρίς να προχωρήσουν οι διαδικασίες που προέβλεπαν. Η επόμενη έκπληξη: Τεχνικά δελτία με χαρακτηριστικά που δεν υπαρχουν σε κανένα επίσημο έγγραφο: Συντονιστικό ΚΠΕ, ΚΠΕ για μαθητές, ΚΠΕ για δια βίου μάθηση.Μα καλά πώς θα συμπληρωθούν, χωρίς να γνωρίζουμε με σαφήνεια αν ισχύει το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο ή εφαρμόζεται άλλο με τροποποιήσεις; Μην ανησυχείτε μας απαντούν. Θυμάστε κάτι προκηρύξεις που εξαφανίστηκαν, ε, με κάποιες τροποποιήσεις ό,τι προβλεπόταν εκεί αυτό θα γίνει.
Έκπληκτοι συνειδητοποιήσαμε ακόμη μια φορά μια πραγματικότητα. Η θεσμική απαξίωση του Σεπτεμβρίου συνδεόταν με μια απόφαση για αλλαγή του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου της Περιβαλλοντικής αγωγής, αλλαγή που σχεδιαζόταν και υλοποιούνταν στα κρυφά, με προχειρότητα, αποσπασματικότητα, χωρίς καμμία συνεργασία με τους εργάτες επί τόσα χρόνια του θεσμού. Χαμογελάτε, σιγά τώρα το νέο θα μου πείτε. Και έχετε δίκαιο. Η ουσιαστική αδυναμία των ΚΠΕ να επιτελέσουν το παιδαγωγικό τους έργο όχι με τους ενήλικες, αλλά ακόμη και με τους μαθητές, αφού τα περισσότερα εξακολουθούν να είναι υποστελεχωμένα επιτείνει την αβεβαιότητα για το μέλλον.
Τελικά ποιος είναι ο ρόλος των ΚΠΕ; Κέντρα περιβαλλοντικής αγωγής; Κέντρα εκπαίδευσης και επιμόρφωσης ενηλίκων; Κέντρα βιώσιμης ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών; Κέντρα παραγωγής και διάχυσης νέων ιδεών και μεθόδων; Κέντρα απορρόφησης κοινοτικών κονδυλίων και τοπικών εξυπηρετήσεων; Αν μου απαντήσετε όλα αυτά, τότε αντιλαμβάνεστε με σαφήνεια τον λανθασμενο δρόμο ενός θεσμού δεκαπέντε χρόνων. Με ξεκάθαρο όραμα να βοηθήσει την κοινωνία μέσα από το σχολείο, να επιφέρει την αλλαγή χτίζοντας στς καρδιές και το μυαλό των παιδιών. Σίγουρα το άμεσο μέλλον δεν θα μας αφήσει να πλήξουμε.
Το εγγυάται η ειλικρίνεια, η διάθεση για συνεργασία και ο επαγγελματισμός των ανθρώπων που αποφασίζουν για μας, χωρίς εμάς!
Οι εκπλήξεις συνεχίστηκαν όμως. Λογαριασμοί απλήρωτοι, προμηθευτές που ανέμεναν εξόφληση, απουσία οποιασδήποτε ενημέρωσης από το Υπουρείο, επέτειναν το κλίμα απογοήτευσης και απαξίωσης. Ώσπου πληροφορηθηκαμε από το Άλφαβήτα την απόφαση δημιουργίας Συντονιστικών ΚΠΕ ανά περιφέρεια. Λεπτομέρεια: Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο δεν το προέβλεπε, Πριν μερικά χρονια είχαν γινει προσπάθειες για δημιουργία Συντο ιστικών δύο φορές,το ίδιο ξαφνικά, το ένα με έδρα την Αργυρούπολη και το άλλο αργότερα με έδρα ένα νεοσύστατο τότε ΚΠΕ, το ΚΠΕ Ακρόπολης (!), χωρίς να ευδοκιμήσουν. Δεύτερη λεπτομέρεια: Τα συντονιστικά ΚΠΕ προβλέπονταν σε δύο προκηρύξεις του ΕΙΝ που ανακοινώθηκαν τον Αύγουστο, προκηρύξεις όμως που χάθηκαν ξαφνικά χωρίς να προχωρήσουν οι διαδικασίες που προέβλεπαν. Η επόμενη έκπληξη: Τεχνικά δελτία με χαρακτηριστικά που δεν υπαρχουν σε κανένα επίσημο έγγραφο: Συντονιστικό ΚΠΕ, ΚΠΕ για μαθητές, ΚΠΕ για δια βίου μάθηση.Μα καλά πώς θα συμπληρωθούν, χωρίς να γνωρίζουμε με σαφήνεια αν ισχύει το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο ή εφαρμόζεται άλλο με τροποποιήσεις; Μην ανησυχείτε μας απαντούν. Θυμάστε κάτι προκηρύξεις που εξαφανίστηκαν, ε, με κάποιες τροποποιήσεις ό,τι προβλεπόταν εκεί αυτό θα γίνει.
Έκπληκτοι συνειδητοποιήσαμε ακόμη μια φορά μια πραγματικότητα. Η θεσμική απαξίωση του Σεπτεμβρίου συνδεόταν με μια απόφαση για αλλαγή του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου της Περιβαλλοντικής αγωγής, αλλαγή που σχεδιαζόταν και υλοποιούνταν στα κρυφά, με προχειρότητα, αποσπασματικότητα, χωρίς καμμία συνεργασία με τους εργάτες επί τόσα χρόνια του θεσμού. Χαμογελάτε, σιγά τώρα το νέο θα μου πείτε. Και έχετε δίκαιο. Η ουσιαστική αδυναμία των ΚΠΕ να επιτελέσουν το παιδαγωγικό τους έργο όχι με τους ενήλικες, αλλά ακόμη και με τους μαθητές, αφού τα περισσότερα εξακολουθούν να είναι υποστελεχωμένα επιτείνει την αβεβαιότητα για το μέλλον.
Τελικά ποιος είναι ο ρόλος των ΚΠΕ; Κέντρα περιβαλλοντικής αγωγής; Κέντρα εκπαίδευσης και επιμόρφωσης ενηλίκων; Κέντρα βιώσιμης ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών; Κέντρα παραγωγής και διάχυσης νέων ιδεών και μεθόδων; Κέντρα απορρόφησης κοινοτικών κονδυλίων και τοπικών εξυπηρετήσεων; Αν μου απαντήσετε όλα αυτά, τότε αντιλαμβάνεστε με σαφήνεια τον λανθασμενο δρόμο ενός θεσμού δεκαπέντε χρόνων. Με ξεκάθαρο όραμα να βοηθήσει την κοινωνία μέσα από το σχολείο, να επιφέρει την αλλαγή χτίζοντας στς καρδιές και το μυαλό των παιδιών. Σίγουρα το άμεσο μέλλον δεν θα μας αφήσει να πλήξουμε.
Το εγγυάται η ειλικρίνεια, η διάθεση για συνεργασία και ο επαγγελματισμός των ανθρώπων που αποφασίζουν για μας, χωρίς εμάς!
13.10.10
Υποχρεωτική Ιστορία
Διαβάζετε και ενημερώνεστε φαντάζομαι για τον αγώνα που δίνεται με παθος και πίστη υπέρ της παραμονής της Ιστορίας ως υποχρεωτικού μαθήματος στο νέο (;) Ενιαίο (;) Λύκειο (;) που σχεδιάζουν οι ιθύνοντες του σεβαστού Υπουργείου μας. Η όλη υπόθεση μου έφερε στο νου ένα παλαιότερο σημείωμά μου για την Ιστορία, θέμα πάντα έτοιμο να συσπειρώσει τις πιο ετερόκλητες ομάδες στην "υπεράσπισή" της.
Όλα ξεκίνησαν με τη δημοσιοποίηση της φιλοσοφίας και της δομής του προτεινόμενου νέου Λυκείου. «Με το νέο πρόγραμμα σπουδών που θα εφαρμοστεί το νέο σχολικό έτος 2011-2012 ο εκπαιδευτικός δε θα κινείται με γνώμονα το βιβλίο, αλλά θα του δίνεται ελευθερία να σχεδιάζει το μάθημά του» δηλώνεται από επίσημα χείλη και τονίζεται πως το νέο Λύκειο θα περιλαμβάνει και "κοινωνική δράση".
Αμέσως, όπως είναι φυσικό στην ευλογημένη πατρίδα μας άρχισαν οι αντιδράσεις. Αντιδράσεις με αφετηρία το ποιό μάθημα θεωρείται πως υποβαθμίζεται και ποιό πως αναβαθμίζεται, όχι για την ουσία των επιχειρούμενων αλλαγών και την αντιστοιχία τους με τις πραγματικές ανάγκες του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος, των μαθητών και της κοινωνίας, αλλά και με τα δεδομένα της εποχής.
Θρησκευτικά, Πληροφορική, Χημεία, Βιολογία και φυσικά Ιστορία ενώθηκαν με ένα αόρατο νήμα στο χορό των θυμωμένων αντιδράσεων των αντίστοιχων ειδικοτήτων ή και Επιστημονικών ενώσεων για τις επιχειρούμενες αλλαγές επί τα χείρω, όπως υποστηρίζουν. Δεν έχω την πρόθεση να αναλύσω το προτεινόμενο σχέδιο, άλλωστε γνωρίζουμε όλοι πολύ καλά πως κινούνται τα πράγματα στην τιμημένη χώρα μας. Πριν καλά καλά κατασιγάσουν οι φωνές των άμεσα θιγόμενων εμφανίστηκαν οι γνωστοί υπερασπιστές των συμφερόντων του έθνους και του λαού μας ως συνήγοροι της υποχρεωτικότητας της ιστορίας. Βουλευτές, αριστεροί, ακροδεξιοί, χριστιανικές ιστοσελίδες αντάμα διατύπωσαν με σθένος τον υπερ υποχρεωτικής Ιστορίας λόγον. Και ω του θαύματος: Η Ιστορία ξαναγίνεται υποχρεωτική μαζί με μερικές άλλες αλλαγές που στην ουσία καταργούν την όποια (λέμε τώρα!) ενότητα και συνέπεια του αρχικού σχεδιασμού. Τι μας διδάσκει η ιστορία αυτή;
Για όσους δίδαξαν και διδάσκουν Ιστορία στους σημερινούς εφήβους, για όσους η προσέγγισή της γινόταν και γίνεται με όρους επιστημονικούς και παιδαγωγικούς, μακριά από δογματισμό και ιδιοτέλεια κάθε μορφης η διδασκαλία της ιστορίας ως τώρα είχε καταντήσει "ένα πουκάμισο αδειανό" που κάποιοι βαυκαλίζονταν πως μορφοποιούσε την αληθινή Ελένη, - Ιστορία εκλαμβάνοντας ως γεγονότα τις δικές τους φιλοδοξίες. Δυστυχώς η περιπέτεια της Ιστορίας απλά συμβολίζει την περιπέτεια του αέναα μεταρρυθμιζόμενου και ουδέποτε ευτυχήσαντος εκπαιδευτικού μας συστήματος. Με αέναη επιμονή στο επουσιώδες και διασπαστικό, αντί του ουσιώδους και ενοποιητικού. Θα επανέλθουμε.
Αμέσως, όπως είναι φυσικό στην ευλογημένη πατρίδα μας άρχισαν οι αντιδράσεις. Αντιδράσεις με αφετηρία το ποιό μάθημα θεωρείται πως υποβαθμίζεται και ποιό πως αναβαθμίζεται, όχι για την ουσία των επιχειρούμενων αλλαγών και την αντιστοιχία τους με τις πραγματικές ανάγκες του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος, των μαθητών και της κοινωνίας, αλλά και με τα δεδομένα της εποχής.
Θρησκευτικά, Πληροφορική, Χημεία, Βιολογία και φυσικά Ιστορία ενώθηκαν με ένα αόρατο νήμα στο χορό των θυμωμένων αντιδράσεων των αντίστοιχων ειδικοτήτων ή και Επιστημονικών ενώσεων για τις επιχειρούμενες αλλαγές επί τα χείρω, όπως υποστηρίζουν. Δεν έχω την πρόθεση να αναλύσω το προτεινόμενο σχέδιο, άλλωστε γνωρίζουμε όλοι πολύ καλά πως κινούνται τα πράγματα στην τιμημένη χώρα μας. Πριν καλά καλά κατασιγάσουν οι φωνές των άμεσα θιγόμενων εμφανίστηκαν οι γνωστοί υπερασπιστές των συμφερόντων του έθνους και του λαού μας ως συνήγοροι της υποχρεωτικότητας της ιστορίας. Βουλευτές, αριστεροί, ακροδεξιοί, χριστιανικές ιστοσελίδες αντάμα διατύπωσαν με σθένος τον υπερ υποχρεωτικής Ιστορίας λόγον. Και ω του θαύματος: Η Ιστορία ξαναγίνεται υποχρεωτική μαζί με μερικές άλλες αλλαγές που στην ουσία καταργούν την όποια (λέμε τώρα!) ενότητα και συνέπεια του αρχικού σχεδιασμού. Τι μας διδάσκει η ιστορία αυτή;
Για όσους δίδαξαν και διδάσκουν Ιστορία στους σημερινούς εφήβους, για όσους η προσέγγισή της γινόταν και γίνεται με όρους επιστημονικούς και παιδαγωγικούς, μακριά από δογματισμό και ιδιοτέλεια κάθε μορφης η διδασκαλία της ιστορίας ως τώρα είχε καταντήσει "ένα πουκάμισο αδειανό" που κάποιοι βαυκαλίζονταν πως μορφοποιούσε την αληθινή Ελένη, - Ιστορία εκλαμβάνοντας ως γεγονότα τις δικές τους φιλοδοξίες. Δυστυχώς η περιπέτεια της Ιστορίας απλά συμβολίζει την περιπέτεια του αέναα μεταρρυθμιζόμενου και ουδέποτε ευτυχήσαντος εκπαιδευτικού μας συστήματος. Με αέναη επιμονή στο επουσιώδες και διασπαστικό, αντί του ουσιώδους και ενοποιητικού. Θα επανέλθουμε.
22.9.10
Κλειστά Κ.Π.Ε. - κλειστό σχολείο
Δεν γνωρίζω αν το έχετε μάθει, αλλά τα Κέντρα Περιβαλλοντικής εκπαίδευσης παραμένουν κλειστά μετά από 18 χρόνια συνεχούς λειτουργίας. Ανάμεσά τους και το Κ.Π.Ε. Ελευθερίου Κορδελιού στο οποίο τα τελευταία χρόνια προσέφερα τις ταπεινές μου υπηρεσίες. Δεν πρόκειται να κάνω ειρωνικά σχόλια περί πράσινης ανάπτυξης, αναβάθμισης της Περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ( που γίνεται με κλειστά τα Κ.Π.Ε., δομές με ουσιαστική παιδαγωγική προσφορά, σε αντίθεση με τους Υπευθύνους Περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, με κυρίαρχο γραφειοκρατικό ρόλο που βρίσκονται κανονικά στις θέσεις τους και σχεδιάζουν και επισκέψεις στα κλειστά Κ.Π.Ε.!).
Το μοναδικό σημείο που επιθυμώ να προσέξετε είναι η ανακολουθία λόγων και πράξεων που χαρακτηρίζει την πολιτική μας ηγεσία καθώς και την απαξίωση ή το λιγότερο την αδιαφορία για το σημαντικό εκπαιδευτικό έργο που παρήχθη, παράγεται και υπήρχε η ελπίδα να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο στο μέλλον.
Προσέξτε τώρα τη σύμπτωση. Τη Δευτέρα οι μαθητές του 2ου ΓΕΛ Πολίχνης έκλεισαν το σχολείο καταλαμβάνοντάς το εκφράζοντας την αγωνία τους για την ασφυκτική κατάσταση που έχει διαμορφωθεί σ' αυτό τη φετινή σχολική χρονιά. Υπενθυμίζω τη λειτουργία της Α΄Λυκείου σε δύο κοντέϊνερ για δεύτερη συνεχή χρονιά, την ανυπαρξία αιθουσών, το γενικότερο κλίμα πίεσης και αβεβαιότητας που χαρακτηρίζει τη Λυκειακή εκπαίδευση σήμερα. Ποιό είναι το κοινό στοιχείο;
Οι ευθύνες της πολιτική ηγεσίας του Υπουργείου που αρέσκεται σε ωραία λόγια ( Νέο σχολείο, ψηφιακό σχολείο, διαδραστικοί πίνακες σε κοντέϊνερ) και απουσία ουσιαστικής δράσης. Αφημένο το εκπαιδευτικό μας σύστημα στη συνήθεια και στην κοινοτοπία, παραδομένο στην απαξίωση των γλισχρών κονδυλίων και των συνεχών αλληλοαναιρούμενων μεταρρυθμιστικών (;) μέτρων, περίκλειστο σε μια αυτιστική προσέγγιση της χρησιμοθηρικής γνώσης τη στιγμή που οι άνεμοι της αλλαγής λυσσομανούν σε παγκόσμιο επίπεδο δεν αφηνει περιθώρια αισιοδοξίας και ελπίδας για κανέναν πια.
Τα Κ.Π.Ε. πιθανόν θα ανοίξουν, οι μαθητές μας θα επιστρέψουν στις αίθουσες, τίποτα όμως δεν θα είναι το ίδιο. Όταν σου στερούν τη χαρά της προσφοράς, όταν σου κλέβουν τη ζωογόνο ελπίδα πως κάτι μπορείς να αλλάξεις με τις προσπάθειές σου, αυτό που μένει είναι μια δυσάρεστη αγχωτική αίσθηση απώλειας.
Τυχαίο; Δε νομίζω...
Το μοναδικό σημείο που επιθυμώ να προσέξετε είναι η ανακολουθία λόγων και πράξεων που χαρακτηρίζει την πολιτική μας ηγεσία καθώς και την απαξίωση ή το λιγότερο την αδιαφορία για το σημαντικό εκπαιδευτικό έργο που παρήχθη, παράγεται και υπήρχε η ελπίδα να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο στο μέλλον.
Προσέξτε τώρα τη σύμπτωση. Τη Δευτέρα οι μαθητές του 2ου ΓΕΛ Πολίχνης έκλεισαν το σχολείο καταλαμβάνοντάς το εκφράζοντας την αγωνία τους για την ασφυκτική κατάσταση που έχει διαμορφωθεί σ' αυτό τη φετινή σχολική χρονιά. Υπενθυμίζω τη λειτουργία της Α΄Λυκείου σε δύο κοντέϊνερ για δεύτερη συνεχή χρονιά, την ανυπαρξία αιθουσών, το γενικότερο κλίμα πίεσης και αβεβαιότητας που χαρακτηρίζει τη Λυκειακή εκπαίδευση σήμερα. Ποιό είναι το κοινό στοιχείο;
Οι ευθύνες της πολιτική ηγεσίας του Υπουργείου που αρέσκεται σε ωραία λόγια ( Νέο σχολείο, ψηφιακό σχολείο, διαδραστικοί πίνακες σε κοντέϊνερ) και απουσία ουσιαστικής δράσης. Αφημένο το εκπαιδευτικό μας σύστημα στη συνήθεια και στην κοινοτοπία, παραδομένο στην απαξίωση των γλισχρών κονδυλίων και των συνεχών αλληλοαναιρούμενων μεταρρυθμιστικών (;) μέτρων, περίκλειστο σε μια αυτιστική προσέγγιση της χρησιμοθηρικής γνώσης τη στιγμή που οι άνεμοι της αλλαγής λυσσομανούν σε παγκόσμιο επίπεδο δεν αφηνει περιθώρια αισιοδοξίας και ελπίδας για κανέναν πια.
Τα Κ.Π.Ε. πιθανόν θα ανοίξουν, οι μαθητές μας θα επιστρέψουν στις αίθουσες, τίποτα όμως δεν θα είναι το ίδιο. Όταν σου στερούν τη χαρά της προσφοράς, όταν σου κλέβουν τη ζωογόνο ελπίδα πως κάτι μπορείς να αλλάξεις με τις προσπάθειές σου, αυτό που μένει είναι μια δυσάρεστη αγχωτική αίσθηση απώλειας.
Τυχαίο; Δε νομίζω...
28.8.10
Τρίτη 11/5/2010
Γράφω στο λεωφορείο για τη Ρώμη. Αν και είχαμε κάποιους ενδοιασμούς για την επιλογή του μεταφορικού μέσου που θα μας οδηγούσε στην Ιταλική πρωτεύουσα, απολαμβάνουμε την άνοδό μας προς την Αιώνια πόλη, διασχίζοντας διαδοχικά την επαρχια της Puglia και ανεβαίνοντας στη συνέχεια προς Αβελίνο, Νάπολη, Πεσκάρα με την κυκλοφορία των οχημάτων να πυκνώνει καθώς φτάναμε στα περίχωρα της Ρώμης με συνεχείς αλλαγές στη χρήση των λωρίδων κυκλοφορίας λογω έργων στο 
οδόστρωμα. Η Ελένη κοιμάται, η Νικολέτα ακούει μουσική, ο Λάζαρος σκεπτικός κοιτά έξω από το παράθυρο, η Θεοδώρα γράφει, η Κωνσταντίνα χαμογελά, η Χαρούλα κοιμάται και ο Γιώργος παρατηρεί την Ιταλική ύπαιθρο. "Γράφεις ωραία γράμματα" η ειρωνεία της Νικολέτας προς το γράφοντα, 32 χιλιόμετρα πριν τη Ρώμη, 1.40 το μεσημέρι. Σε λίγο φτανουμε...
...........................................................................................................
Εδώ τελειώνουν οι σημειώσεις μου. Πριν αρχίσω να επικαλούμαι τη βοήθεια της μνήμης για όσα ακολούθησαν, παραθέτω τους χαρακτηρισμούς που ζήτησα να μου γράψουν τα παιδιά για την παραμονή μας στην Ιταλία:
Νικολέτα: Ευχάριστα, εξαίσια, θαυμάσια, βαρετά, κουραστικά
Κωνσταντίνα: Απίθανα, καταπληκτικά, διασκεδαστικά, παραμυθένια, χαρούμενα
Λάζαρος: Ωραία, κουραστικά, αστεία, πολύ πολύ ονειρικά
Θεοδώρα: Εκπαιδευτικά, μοναδικά, αποδοτικά
..........................................................................................................
οδόστρωμα. Η Ελένη κοιμάται, η Νικολέτα ακούει μουσική, ο Λάζαρος σκεπτικός κοιτά έξω από το παράθυρο, η Θεοδώρα γράφει, η Κωνσταντίνα χαμογελά, η Χαρούλα κοιμάται και ο Γιώργος παρατηρεί την Ιταλική ύπαιθρο. "Γράφεις ωραία γράμματα" η ειρωνεία της Νικολέτας προς το γράφοντα, 32 χιλιόμετρα πριν τη Ρώμη, 1.40 το μεσημέρι. Σε λίγο φτανουμε..............................................................................................................
Εδώ τελειώνουν οι σημειώσεις μου. Πριν αρχίσω να επικαλούμαι τη βοήθεια της μνήμης για όσα ακολούθησαν, παραθέτω τους χαρακτηρισμούς που ζήτησα να μου γράψουν τα παιδιά για την παραμονή μας στην Ιταλία:
Νικολέτα: Ευχάριστα, εξαίσια, θαυμάσια, βαρετά, κουραστικά
Κωνσταντίνα: Απίθανα, καταπληκτικά, διασκεδαστικά, παραμυθένια, χαρούμενα
Λάζαρος: Ωραία, κουραστικά, αστεία, πολύ πολύ ονειρικά
Θεοδώρα: Εκπαιδευτικά, μοναδικά, αποδοτικά
..........................................................................................................
27.8.10
Δευτέρα 10/5/2010
Το πρωί συναντήσαμε στο σχολείο τη Mariela και το Fransesco στους οποίους δώσαμε φωτογραφίες από τη Θεσσαλονίκη και όσες είχαμε τραβήξει ως τότε στη Gravina. Συναντήσαμε και τα παιδιά, μέσα στην πλήξη και στα νεύρα, επειδή ήταν υποχρεωμένα να παρακολουθήσουν πεντάωρο μάθημα. Συζητήσαμε μαζί τους εστιάζοντας σε όσα θετικά τους είχε προσφέρει το πρόγραμμα, κρατώντας χαμηλούς τόνους και προσπαθώντας να αξιολογήσουμε αυτήν την αντίδραση για τα μελλοντικά μας προγράμματα. Εξακολουθούσαμε να μην είμαστε ικανοποιημένοι με την προσαρμογή τους με εξαίρεση το Λάζαρο (Ο Fransesco μας ενημέρωσε πως συμμετείχε στο μάθημα κάνοντας και πλάκες με τους συμμαθητές του!)και τη Θεοδώρα μα λαμβάνοντας υπόψη και τις δυσκολίες που προκαλούσε η ηλικιακή διαφορά. Αφήσαμε το σχολείο αποφασίζοντας καθώς το πρόγραμμα είχε σχεδόν ολοκληρωθεί να επισκεφθούμε το Μπάρι με τρένο.
Μικρό το τρένο μας, μα καθαρό και άνετο σταμάτησε σε πολλές στάσεις ,μέχρι να μας αφήσει στον κεντρικο σταθμό του Μπάρι, που βρισκόταν πραγματικά στο κέντρο της πόλης. Το πρώτο πράγμα που μας εντυπωσίασε ήταν το Spanelo di Bari, ένας μεγάλος πεζόδρομος με φοίνικες και ωραία 
παγκάκια κυκλικά γύρω τους, με τους περαστικούς να ξαποσταίνουν στον ίσκιο συζητώντας. Τα εμπορικά καταστήματα ήταν τα περισσότερα κλειστά και θα άνοιγαν το απόγευμα. Κάναμε μια βόλτα στην παλιά πόλη 
του Μπάρι, επισκεφτήκαμε τον καθεδρικό του ναό, τον Άγιο Νικόλαο, το Κάστρο, προχωρήσαμε παράλληλα 
προς την παραλία κοντά στο 
λιμάνι και καθώς ο καιρός είχε αρχίσει να χαλάει, αποφασίσαμε να γευματίσουμε σε μια πιτσαρία. Το απόγευμα, αφού επισκεφτήκαμε κάποια καταστήματα που συναντήσαμε στο δρόμο μας, πήραμε το παμπάλαιο αυτή τη φορά βαγόνι της επιστροφής. Ακυρώσαμε τα εισιτήρια στα ακυρωτικά μηχανήματα, καθήσαμε και αν και έτριζε απίστευτα σε όλη τη διαδρομή, οδηγηθήκαμε πιο γρηγορα, με λιγότερες στάσεις στη Gravina, απολαμβάνοντας μια εξαιρετική εικόνα των πράσινων λιβαδιών της Puglia, καθώς ο άνεμος χόρευε μαζί με τα πολυάριθμα πουλιά στις καλλιέργειές τους.
Φτάνοντας βιαστηκαμε να ετοιμαστούμε για την αποχαιρετιστήρια βραδιά με τους Ιταλούς φίλους μας. Σε ένα μικρό εστιατόριο, γύρω από ένα μακρόστενο τραπέζι, περίσσευαν τα συναισθήματα, καθώς νιώθαμε πως το ταξίδι μας που είχε ξεκινήσει πριν δύο χρόνια είχε φτάσει στο τέλος του. Γιορτάζαμε όμως τη συνεργασία και τη συναδέλφωση πέρα από τα εθνικά όρια και τους ποικίλους περιορισμούς, ξεπερνώντας στερεότυπα και φραγμούς, αναζητώντας και βρίσκοντας τρόπους επικοινωνίας, γέφυρες συνεννόησης και οικοδόμησης ενός καλύτερου μέλλοντος. Χωρισμένοι στο τραπέζι σε αντρικό και γυναικείο τμήμα, θυμηθήκαμε, αστειευτήκαμε, γελάσαμε, αξιολογήσαμε και αποχαιρετιστήκαμε στο τέλος με θέρμη, απλότητα και συγκίνηση. Την επόμενη μέρα θα αναχωρούσαμε το πρωί για τη Ρώμη.
Μικρό το τρένο μας, μα καθαρό και άνετο σταμάτησε σε πολλές στάσεις ,μέχρι να μας αφήσει στον κεντρικο σταθμό του Μπάρι, που βρισκόταν πραγματικά στο κέντρο της πόλης. Το πρώτο πράγμα που μας εντυπωσίασε ήταν το Spanelo di Bari, ένας μεγάλος πεζόδρομος με φοίνικες και ωραία 
παγκάκια κυκλικά γύρω τους, με τους περαστικούς να ξαποσταίνουν στον ίσκιο συζητώντας. Τα εμπορικά καταστήματα ήταν τα περισσότερα κλειστά και θα άνοιγαν το απόγευμα. Κάναμε μια βόλτα στην παλιά πόλη 
του Μπάρι, επισκεφτήκαμε τον καθεδρικό του ναό, τον Άγιο Νικόλαο, το Κάστρο, προχωρήσαμε παράλληλα 
προς την παραλία κοντά στο 
λιμάνι και καθώς ο καιρός είχε αρχίσει να χαλάει, αποφασίσαμε να γευματίσουμε σε μια πιτσαρία. Το απόγευμα, αφού επισκεφτήκαμε κάποια καταστήματα που συναντήσαμε στο δρόμο μας, πήραμε το παμπάλαιο αυτή τη φορά βαγόνι της επιστροφής. Ακυρώσαμε τα εισιτήρια στα ακυρωτικά μηχανήματα, καθήσαμε και αν και έτριζε απίστευτα σε όλη τη διαδρομή, οδηγηθήκαμε πιο γρηγορα, με λιγότερες στάσεις στη Gravina, απολαμβάνοντας μια εξαιρετική εικόνα των πράσινων λιβαδιών της Puglia, καθώς ο άνεμος χόρευε μαζί με τα πολυάριθμα πουλιά στις καλλιέργειές τους.Φτάνοντας βιαστηκαμε να ετοιμαστούμε για την αποχαιρετιστήρια βραδιά με τους Ιταλούς φίλους μας. Σε ένα μικρό εστιατόριο, γύρω από ένα μακρόστενο τραπέζι, περίσσευαν τα συναισθήματα, καθώς νιώθαμε πως το ταξίδι μας που είχε ξεκινήσει πριν δύο χρόνια είχε φτάσει στο τέλος του. Γιορτάζαμε όμως τη συνεργασία και τη συναδέλφωση πέρα από τα εθνικά όρια και τους ποικίλους περιορισμούς, ξεπερνώντας στερεότυπα και φραγμούς, αναζητώντας και βρίσκοντας τρόπους επικοινωνίας, γέφυρες συνεννόησης και οικοδόμησης ενός καλύτερου μέλλοντος. Χωρισμένοι στο τραπέζι σε αντρικό και γυναικείο τμήμα, θυμηθήκαμε, αστειευτήκαμε, γελάσαμε, αξιολογήσαμε και αποχαιρετιστήκαμε στο τέλος με θέρμη, απλότητα και συγκίνηση. Την επόμενη μέρα θα αναχωρούσαμε το πρωί για τη Ρώμη.
Κυριακή 9/5/2010
Η διαδρομή μας για τα παράλια της περιοχής ξεκίνησε το πρωί. Προχωρήσαμε προς το Μπάρι
Προβολή Κυριακάτικη εκδρομή σε χάρτη μεγαλύτερου μεγέθους
αρχικά σε μια ηλιόλουστη μέρα, διασχίζοντας ελαιώνες, με αμυγδαλιές, συκιές και άλλα δέντρα φυτεμένα ανάμεσά τους, κυριολεκτικά φαινόταν σαν να πλέουμε σε μια θάλασσα ελιάς, τόσο γνώριμη για μας εικόνα, μεσόγειοι γαρ! Μπαίνουμε στο Μπάρι και παίρνουμε το δρόμο δεξιά για Τάραντα. Γήπεδα 5χ5, παλιές και νεότερες πολυκατοικίες, ελιές και αμπέλια μας οδηγούν στον πρώτο μας σταθμό. Την παλιά ελληνική αποικία του Polignano. Καθώς το λεωφορείο μας σταθμεύει στην παραλία ένα μεγάλο άγαλμα ενός ανθρώπου με τα χέρια ανοικτά δεσπόζει προκαλώντας μας να σταθούμε δίπλα του. Είναι το άγαλμα του Domenico Modugno, διάσημου συνθέτη και τραγουδιστή.
Τα σκαλιά πίσω του οδηγούσαν σε μια βραχώδη παραλία με τη γαλάζια θάλασσα να μας στέλνει το δροσερό χαιρετισμό της.
Η Ostuni ήταν ο δεύτερος σταθμός μας. Μια όμορφη γραφική κωμόπολη με ωραίους καθεδρικούς ναούς, γοτθικού αλλά και
μπαρόκ ρυθμού, με εντυπωσιακότερη όλων το ναό του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης. Περπατήσαμε στα στενά καλντερίμια της πόλης και απολαύσαμε στη σκιά καφέ και παγωτά. Το Alberobello ήταν η επόμενη και τελευταία στάση της διαδρομής μας.
Ένα ολόκληρο χωριό με σπίτια πέτρινα που διέθεταν χαρακτηριστικές κωνικές στέγες και μια πέτρα από πάνω στο τελείωμα. Κάθε σπίτι είχε ένα διαφορετικό χαρακτηριστικό σύμβολο σχεδιασμένο στον τοίχο του. Η εξήγηση για την ιδιόμορφη αρχιτεκτονική χανόταν στο μακρινό φεουδαρχικό παρελθόν της περιοχής. Καθώς ο ηγεμόνας φεουδάρχης απαιτούσε φόρους από όσους κατοικούσαν στα όρια της περιοχής που του ανήκε, οι κάτοικοι για να αποφύγουν τους φόρους εμπνεύστηκαν τη δημιουργία εύκολα διαλυόμενων οικιών, ώστε κάθε φορά που οι αξιωματούχοι έρχονταν για την είσπραξη των φόρων να τους βρίσκουν χωρίς σπίτια. όταν έφευγαν τα ξαναέφτιαχναν και η ζωή συνέχιζε αυτή την ενδιαφέρουσα πορεία. Χαρακτηριστικές ήταν και οι σφυρίχτρες που όπως μας είπαν οι ντόπιοι αποτελούσαν τον τρόπο να εκφράσουν τον έρωτά τους για το πρόσωπο που τους ενδιέφερε.
Στο τυπικό με τρούλο εστιατόριο που καθίσαμε, τα παιδιά μας δυσκολεύτηκαν να χορτάσουν την πείνα τους καθώς τα φαγητά που προσφέρθηκαν, ντόπιος πατσάς σε σάλτσα, μοσχοχτάποδα, φινόκιο, ραπανάκια και πιπεριές ουδόλως τους ενθουσίασαν. Το παγωτό με φρούτα που ακολούθησε βελτίωσε λίγο τα πράγματα.
Επιστρέψαμε στη Gravina στις 7 το απόγευμα. Ειχε ήδη ξεκινήσει η φημισμένη ιστορική παρέλαση που γίνεται κάθε χρόνο την επόμενη της γιορτής του S. Michael. Κορίτσια με τοπικές ενδυμασίες, βγαλμένες από ιπποτικά μυθιστορήματα, κρατώντας καλάθια με άνθη, προπορεύονταν και ακολουθουσαν ο ηγενόνας και οι πολεμιστές του καβαλάρηδες σε όμορφα περήφανα άτια. Πλήθος κόσμου παρακολουθούσε χειροκροτώντας γνωστούς και αγνώστους. Η παρέλαση 
συνεχιζόταν με σκηνές από τη μεσαιωνική εποχή κάτω από το διακριτικό φως τωνφαναριών και τις συνεχείς αστραπές των φλας. Θα ακολουθούσε κοντσέρτο στην κεντρική πλατεία της πόλης. Οι μέρες είχαν περάσει πολύ γρήγορα, Ήδη το πρόγραμμα είχε σχεδόν καλυφθεί. Θα συναντιόμασταν το βράδυ σε μια τοπική πιτσαρία για το πρώτο αποχαιρετιστήριο δείπνο, που προσφέραμε εμείς προς τους απίθανους Ιταλούς οικοδεσπότες μας. Η βραδιά κύλησε πολύ όμορφα, με τα νέα για το ηφαίστειο που είχε εκραγεί στην Ισλανδία να δημιουργούν τις πρώτες ανησυχίες που τις επόμενες μέρες θα γίνονταν περισσότερες έντονες. Άλλωστε την επόμενη μέρα θα έφευγαν το πρωί οι Ισπανοί και οι ειδήσεις μιλούσαν για κλειστά αεροδρόμια τόσο στην Ιταλία, όσο και στην Ισπανία.
Τους αποχαιρετίσαμε στο ξενοδοχείο, γνωρίζοντας πως καθώς το πρόγραμμα τελείωσε θα ήταν δύσκολο να ξανασυναντηθούμε. Κρατούμε όμως βαθιά μέσα μας όλες τις όμορφες στιγμές που ζήσαμε μαζί, πιστεύοντας πως κάποτε οι δρόμοι μας θα συναντηθούν δίνοντάς μας την ευκαιρία να αποδείξουμε τις βαθιές φιλικές σχέσεις που ελπίζουμε πως οικοδομήσαμε αυτά τα χρόνια.
Προβολή Κυριακάτικη εκδρομή σε χάρτη μεγαλύτερου μεγέθους
αρχικά σε μια ηλιόλουστη μέρα, διασχίζοντας ελαιώνες, με αμυγδαλιές, συκιές και άλλα δέντρα φυτεμένα ανάμεσά τους, κυριολεκτικά φαινόταν σαν να πλέουμε σε μια θάλασσα ελιάς, τόσο γνώριμη για μας εικόνα, μεσόγειοι γαρ! Μπαίνουμε στο Μπάρι και παίρνουμε το δρόμο δεξιά για Τάραντα. Γήπεδα 5χ5, παλιές και νεότερες πολυκατοικίες, ελιές και αμπέλια μας οδηγούν στον πρώτο μας σταθμό. Την παλιά ελληνική αποικία του Polignano. Καθώς το λεωφορείο μας σταθμεύει στην παραλία ένα μεγάλο άγαλμα ενός ανθρώπου με τα χέρια ανοικτά δεσπόζει προκαλώντας μας να σταθούμε δίπλα του. Είναι το άγαλμα του Domenico Modugno, διάσημου συνθέτη και τραγουδιστή.
Τα σκαλιά πίσω του οδηγούσαν σε μια βραχώδη παραλία με τη γαλάζια θάλασσα να μας στέλνει το δροσερό χαιρετισμό της.
Η Ostuni ήταν ο δεύτερος σταθμός μας. Μια όμορφη γραφική κωμόπολη με ωραίους καθεδρικούς ναούς, γοτθικού αλλά και
μπαρόκ ρυθμού, με εντυπωσιακότερη όλων το ναό του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης. Περπατήσαμε στα στενά καλντερίμια της πόλης και απολαύσαμε στη σκιά καφέ και παγωτά. Το Alberobello ήταν η επόμενη και τελευταία στάση της διαδρομής μας.
Ένα ολόκληρο χωριό με σπίτια πέτρινα που διέθεταν χαρακτηριστικές κωνικές στέγες και μια πέτρα από πάνω στο τελείωμα. Κάθε σπίτι είχε ένα διαφορετικό χαρακτηριστικό σύμβολο σχεδιασμένο στον τοίχο του. Η εξήγηση για την ιδιόμορφη αρχιτεκτονική χανόταν στο μακρινό φεουδαρχικό παρελθόν της περιοχής. Καθώς ο ηγεμόνας φεουδάρχης απαιτούσε φόρους από όσους κατοικούσαν στα όρια της περιοχής που του ανήκε, οι κάτοικοι για να αποφύγουν τους φόρους εμπνεύστηκαν τη δημιουργία εύκολα διαλυόμενων οικιών, ώστε κάθε φορά που οι αξιωματούχοι έρχονταν για την είσπραξη των φόρων να τους βρίσκουν χωρίς σπίτια. όταν έφευγαν τα ξαναέφτιαχναν και η ζωή συνέχιζε αυτή την ενδιαφέρουσα πορεία. Χαρακτηριστικές ήταν και οι σφυρίχτρες που όπως μας είπαν οι ντόπιοι αποτελούσαν τον τρόπο να εκφράσουν τον έρωτά τους για το πρόσωπο που τους ενδιέφερε.Στο τυπικό με τρούλο εστιατόριο που καθίσαμε, τα παιδιά μας δυσκολεύτηκαν να χορτάσουν την πείνα τους καθώς τα φαγητά που προσφέρθηκαν, ντόπιος πατσάς σε σάλτσα, μοσχοχτάποδα, φινόκιο, ραπανάκια και πιπεριές ουδόλως τους ενθουσίασαν. Το παγωτό με φρούτα που ακολούθησε βελτίωσε λίγο τα πράγματα.
Επιστρέψαμε στη Gravina στις 7 το απόγευμα. Ειχε ήδη ξεκινήσει η φημισμένη ιστορική παρέλαση που γίνεται κάθε χρόνο την επόμενη της γιορτής του S. Michael. Κορίτσια με τοπικές ενδυμασίες, βγαλμένες από ιπποτικά μυθιστορήματα, κρατώντας καλάθια με άνθη, προπορεύονταν και ακολουθουσαν ο ηγενόνας και οι πολεμιστές του καβαλάρηδες σε όμορφα περήφανα άτια. Πλήθος κόσμου παρακολουθούσε χειροκροτώντας γνωστούς και αγνώστους. Η παρέλαση 
συνεχιζόταν με σκηνές από τη μεσαιωνική εποχή κάτω από το διακριτικό φως τωνφαναριών και τις συνεχείς αστραπές των φλας. Θα ακολουθούσε κοντσέρτο στην κεντρική πλατεία της πόλης. Οι μέρες είχαν περάσει πολύ γρήγορα, Ήδη το πρόγραμμα είχε σχεδόν καλυφθεί. Θα συναντιόμασταν το βράδυ σε μια τοπική πιτσαρία για το πρώτο αποχαιρετιστήριο δείπνο, που προσφέραμε εμείς προς τους απίθανους Ιταλούς οικοδεσπότες μας. Η βραδιά κύλησε πολύ όμορφα, με τα νέα για το ηφαίστειο που είχε εκραγεί στην Ισλανδία να δημιουργούν τις πρώτες ανησυχίες που τις επόμενες μέρες θα γίνονταν περισσότερες έντονες. Άλλωστε την επόμενη μέρα θα έφευγαν το πρωί οι Ισπανοί και οι ειδήσεις μιλούσαν για κλειστά αεροδρόμια τόσο στην Ιταλία, όσο και στην Ισπανία.Τους αποχαιρετίσαμε στο ξενοδοχείο, γνωρίζοντας πως καθώς το πρόγραμμα τελείωσε θα ήταν δύσκολο να ξανασυναντηθούμε. Κρατούμε όμως βαθιά μέσα μας όλες τις όμορφες στιγμές που ζήσαμε μαζί, πιστεύοντας πως κάποτε οι δρόμοι μας θα συναντηθούν δίνοντάς μας την ευκαιρία να αποδείξουμε τις βαθιές φιλικές σχέσεις που ελπίζουμε πως οικοδομήσαμε αυτά τα χρόνια.
Παρασκευή 7/5/2010
Ξεκινήσαμε με επίσκεψη στο Κέντρο Πληροφόρησης για το Εθνικό πάρκο της Murgia. Η κατατοπιστική πληροφόρηση έγινε από τον Pino και άλλα μέλη του Κέντρου.Η σπουδαιότητα του πάρκου έγκειται στην παρουσία σ' αυτό του 25% της Εθνικής χλωρίδας. Σε συνδυασμό με το 43% των πουλιών από τα συνολικά 178 είδη καθιστούν το πάρκο της Murgia εξαιρετικά πολύτιμο για τη βιωσιμότητα της περιοχής. Πρέπει επίσης να τονίσουμε την ύπαρξη ειδών προς εξαφάνιση όπως του Falco grillaio, χαρακτηριστικό είδος γερακιού της Puglia.
Δώδεκα άτομα δουλεύουν μόνιμα στο πάρκο με επισκέψεις ομάδων. Αυτό κάναμε και εμείς στη συνέχεια. Ενώ οι υπόλοιποι καθηγητές αναχώρησαν με αυτοκίνητα ο γράφων και ο Γ. ανέλαβαν να συνοδέψουν τα δύο λεωφορεία με τους μαθητές. Στο δικό μου λεωφορείο
Ρουμάνοι και Ιταλοί μαθητέςτραγουδούσαν ακατάπαυστα επενδύοντας με τον τρόπο αυτό μουσικά τη διαδρομή μας σε ένα όμορφο τοπίο μέχρι που φτάσαμε στο πάρκο. Όπως μας εξήγησε ο Pino είχαμε τη δυνατότητα να παρατηρήσουμε τα αποτελέσματα της διάβρωσης που προκάλεσαν τα υπόγεια ύδατα. Το έδαφος είχε πάθει καθίζηση από τη μια μεριά, με λιγότερη πτώση από την άλλη, σχηματίζοντας έτσι μια κλίση με την οποία συγκεντρώνονταν τα νερά 
δημιουργώντας πράσινους μαιάνδρους με εύφορα εδάφη. Ένα άλλο στοιχείο που μας επισήμανε είναι οι ξερολιθιές,αντιπροσωπευτικό δείγμα τοπικής αρχιτεκτονικής. 
Πέτρινοι φράκτες που φτιάχτηκαν από βράχους που υπήραν στα χωράφια. Οι αγρότες τους τοποθετούσαν τον ένα πάνω στον άλλο χωρίς συνεκτικό υλικό ως αρμό δημιουργώντας με τον τρόπο αυτό φράκτες δηλωτικοί των ορίων της γης τους, αλλά και τείχη με τα οποία συγκρατούσαν το νερό στα κτήματά τους.
Περιηγηθήκαμε συμπληρώνοντας το φύλλο δραστηριότητας της προηγούμενης μέρας, βγάλαμε φωτογραφίες και καταλήξαμε για φαγητό, προσφορά του Εθνικού πάρκου, σε ένα αγρόκτημα κοντά στο Pulicchio.
Αν κάτι μας εντυπωσίασε σε όσα μας προσφέρθηκαν εκεί δεν είναι άλλο από το φημισμένο ψωμί της Altamura με σκληρό σιτάρι της περιοχής. Ντοματάκια, τυρί Formaggio αλλά και χλωρό τυρί φτιαγμένο εκείνη την ώρα συνόδεψαν τα πολύ γευστικά λουκάνικα ( που σε κάποια θύμισαν κοκορέτσι, άγνωστο γιατί!) και βέβαια τις λιτές μα τόσο συμπαθείς σε όλους πατάτες που εξαφανίστηκαν πολύ γρήγορα.
Ο espresso που ήπιαμε στο τέλος μας έδωσε τη δύναμη να αφήσουμε το γεύμα, ευχαριστώντας τους ανθρώπους του αγροκτήματος, ώστε να ασχοληθούμε απερίσπαστοι με την προσπάθειά μας να κρατήσουμε τη συνοχή της 
σπαρασσόμενης από έριδες ελληνικής ομάδας, χωρισμένη ανισομερώς σε δύο μέρη. Από τη μια ο Λάζαρος και από την άλλη τα κορίτσια.
Τέλος καλό, όλα καλά. Τα λεωφορεία μας επέστρεψαν στη Gravina για ολιγόωρη ξεκούραση, καθώς έπρεπε να παραστούμε στο δείπνο που θα μας παρέθετε η ιδιοκτήτρια του ξενοδοχείου. Η Χαρούλα τόνιζε το ότι το δείπνο ήταν επίσημο, προκαλώντας μεγάλη απορία καθώς κοιτούσα τα ρούχα εκστρατείας που είχα φέρει! Αν κάτι πρέπει να σημμειώσω για όσα κάναμε ως τώρα δεν μπορεί να είναι άλλο από την πολύ καλή δουλειά των Ιταλών. Πρόθυμοι και φιλόξενοι μέχρι αγανακτήσεως. Οι Ρουμάνοι με τα προβλήματά τους και οι Ισπανίδες εκδηλωτικές και απόμακρα ψυχρές συνάμα!
Μια ωραία ατμόσφαιρα που θα' λεγε και ο παλιός καλός ηθοποιός.Το δείπνο αποδείχτηκε τελικά αρκετά χαλαρό έως χαοτικό σε σχέση με ό,τι περιμέναμε.Το ζεύγος των οικοδεσποτών, λίγοι φίλοι τους, Ιταλοί, έλληνες, Ρουμάνοι και Ισπανοί καθίσαμε σε ένα μακρύ τραπέζι στη μέση ενός τεράστιου ψυχρού δωματίου με ωραίο ζωγραφικό διάκοσμο στους τοίχους. όλα κυλούσαν τυπικά μέχρι που η πρόποση του συζύγου της oiκοδέσποινας μας εξέπληξε. "Χρωστάμε τα πάντα στον ελληνικό πολιτισμό κάτι που μας επιβάλλει να σταθούμε αλληλέγγυοι στις δύσκολες στιγμές που περνά" ανέφερε στην πρόποσή του, θυμίζοντάς μας τα όσα διαδραματίζονταν στην πατρίδα. Ομελέτα με σπαράγγια, αγκινάρες, φιλέτο, πεκορίνο, γαύρος ( μου θύμισε το Βελισσαρόπουλο!), τοπικό κρασί και Gravisana, εξαιρετικό απόσταγμα,όλα μαζί συνόδεψαν τις συζητήσεις μας, με το μισό τραπέζι να αναρωτιέται ξανά για το τι ακριβώς λέγαμε με τον Salvatore!
Παραλειπόμενα:1. Τα κορίτσια της παρέας επισκέφτηκαν με τη Maria την πόλη της την Alta mura την οποία βρήκαν πολύ όμορφη, αρκετά καλύτερη από την Gravina.
2. O Γ. δεν άφησε μανάβικο για μανάβικο. Τα επισκέφτηκε όλα συζητώντας με ιδιαίτερο ενδιαφέρον με τους καταστηματάρχες για τα προσφερόμενα είδη.
3. Στην πόλη γινόταν ο χαμός από τα αυτοκίνητα. Αιτία η αυριανή γιορτή του Saint Michele de la grotte τοπικού αγίου και προστάτη της περιοχής.
Δώδεκα άτομα δουλεύουν μόνιμα στο πάρκο με επισκέψεις ομάδων. Αυτό κάναμε και εμείς στη συνέχεια. Ενώ οι υπόλοιποι καθηγητές αναχώρησαν με αυτοκίνητα ο γράφων και ο Γ. ανέλαβαν να συνοδέψουν τα δύο λεωφορεία με τους μαθητές. Στο δικό μου λεωφορείο
Ρουμάνοι και Ιταλοί μαθητέςτραγουδούσαν ακατάπαυστα επενδύοντας με τον τρόπο αυτό μουσικά τη διαδρομή μας σε ένα όμορφο τοπίο μέχρι που φτάσαμε στο πάρκο. Όπως μας εξήγησε ο Pino είχαμε τη δυνατότητα να παρατηρήσουμε τα αποτελέσματα της διάβρωσης που προκάλεσαν τα υπόγεια ύδατα. Το έδαφος είχε πάθει καθίζηση από τη μια μεριά, με λιγότερη πτώση από την άλλη, σχηματίζοντας έτσι μια κλίση με την οποία συγκεντρώνονταν τα νερά 
δημιουργώντας πράσινους μαιάνδρους με εύφορα εδάφη. Ένα άλλο στοιχείο που μας επισήμανε είναι οι ξερολιθιές,αντιπροσωπευτικό δείγμα τοπικής αρχιτεκτονικής. 
Πέτρινοι φράκτες που φτιάχτηκαν από βράχους που υπήραν στα χωράφια. Οι αγρότες τους τοποθετούσαν τον ένα πάνω στον άλλο χωρίς συνεκτικό υλικό ως αρμό δημιουργώντας με τον τρόπο αυτό φράκτες δηλωτικοί των ορίων της γης τους, αλλά και τείχη με τα οποία συγκρατούσαν το νερό στα κτήματά τους.
Περιηγηθήκαμε συμπληρώνοντας το φύλλο δραστηριότητας της προηγούμενης μέρας, βγάλαμε φωτογραφίες και καταλήξαμε για φαγητό, προσφορά του Εθνικού πάρκου, σε ένα αγρόκτημα κοντά στο Pulicchio.
Αν κάτι μας εντυπωσίασε σε όσα μας προσφέρθηκαν εκεί δεν είναι άλλο από το φημισμένο ψωμί της Altamura με σκληρό σιτάρι της περιοχής. Ντοματάκια, τυρί Formaggio αλλά και χλωρό τυρί φτιαγμένο εκείνη την ώρα συνόδεψαν τα πολύ γευστικά λουκάνικα ( που σε κάποια θύμισαν κοκορέτσι, άγνωστο γιατί!) και βέβαια τις λιτές μα τόσο συμπαθείς σε όλους πατάτες που εξαφανίστηκαν πολύ γρήγορα.
Ο espresso που ήπιαμε στο τέλος μας έδωσε τη δύναμη να αφήσουμε το γεύμα, ευχαριστώντας τους ανθρώπους του αγροκτήματος, ώστε να ασχοληθούμε απερίσπαστοι με την προσπάθειά μας να κρατήσουμε τη συνοχή της 
σπαρασσόμενης από έριδες ελληνικής ομάδας, χωρισμένη ανισομερώς σε δύο μέρη. Από τη μια ο Λάζαρος και από την άλλη τα κορίτσια.Τέλος καλό, όλα καλά. Τα λεωφορεία μας επέστρεψαν στη Gravina για ολιγόωρη ξεκούραση, καθώς έπρεπε να παραστούμε στο δείπνο που θα μας παρέθετε η ιδιοκτήτρια του ξενοδοχείου. Η Χαρούλα τόνιζε το ότι το δείπνο ήταν επίσημο, προκαλώντας μεγάλη απορία καθώς κοιτούσα τα ρούχα εκστρατείας που είχα φέρει! Αν κάτι πρέπει να σημμειώσω για όσα κάναμε ως τώρα δεν μπορεί να είναι άλλο από την πολύ καλή δουλειά των Ιταλών. Πρόθυμοι και φιλόξενοι μέχρι αγανακτήσεως. Οι Ρουμάνοι με τα προβλήματά τους και οι Ισπανίδες εκδηλωτικές και απόμακρα ψυχρές συνάμα!
Μια ωραία ατμόσφαιρα που θα' λεγε και ο παλιός καλός ηθοποιός.Το δείπνο αποδείχτηκε τελικά αρκετά χαλαρό έως χαοτικό σε σχέση με ό,τι περιμέναμε.Το ζεύγος των οικοδεσποτών, λίγοι φίλοι τους, Ιταλοί, έλληνες, Ρουμάνοι και Ισπανοί καθίσαμε σε ένα μακρύ τραπέζι στη μέση ενός τεράστιου ψυχρού δωματίου με ωραίο ζωγραφικό διάκοσμο στους τοίχους. όλα κυλούσαν τυπικά μέχρι που η πρόποση του συζύγου της oiκοδέσποινας μας εξέπληξε. "Χρωστάμε τα πάντα στον ελληνικό πολιτισμό κάτι που μας επιβάλλει να σταθούμε αλληλέγγυοι στις δύσκολες στιγμές που περνά" ανέφερε στην πρόποσή του, θυμίζοντάς μας τα όσα διαδραματίζονταν στην πατρίδα. Ομελέτα με σπαράγγια, αγκινάρες, φιλέτο, πεκορίνο, γαύρος ( μου θύμισε το Βελισσαρόπουλο!), τοπικό κρασί και Gravisana, εξαιρετικό απόσταγμα,όλα μαζί συνόδεψαν τις συζητήσεις μας, με το μισό τραπέζι να αναρωτιέται ξανά για το τι ακριβώς λέγαμε με τον Salvatore!
Παραλειπόμενα:1. Τα κορίτσια της παρέας επισκέφτηκαν με τη Maria την πόλη της την Alta mura την οποία βρήκαν πολύ όμορφη, αρκετά καλύτερη από την Gravina.
2. O Γ. δεν άφησε μανάβικο για μανάβικο. Τα επισκέφτηκε όλα συζητώντας με ιδιαίτερο ενδιαφέρον με τους καταστηματάρχες για τα προσφερόμενα είδη.
3. Στην πόλη γινόταν ο χαμός από τα αυτοκίνητα. Αιτία η αυριανή γιορτή του Saint Michele de la grotte τοπικού αγίου και προστάτη της περιοχής.
26.8.10
Τετάρτη 5/5/2010
Το πρωινό φως της ημέρας συνοδευόταν από τις φωνές των πουλιών που πετούσαν πάνω από τα παλιά σπίτια της πόλης στα οποία έβλεπε το ψηλό παράθυρο του δωματίου μου. Στο μικρή μα ζεστή αίθουσα του πρωινού συναντήσαμε την Isabel. Όπως μας πληροφόρησε είχαν φτάσει στις 11.30 το βράδυ από το Μπάρι.. Εκείνοι επέλεξαν να ξεκινήσουν μια μέρα νωρίτερα, να διανυκτερεύσουν στη Ρώμη και να πετάξουν με αεροπλάνο για Μπάρι και μετά με λεωφορείο για Gravina. Με χαρά συναντήσαμε στη συνέχεια την Amparo, τη Marisa και μια συνάδελφο που δεν είχαμε συναντήσει ως τώρα, την Puri.
Έξω από το ξενοδοχείο μας περίμεναν ο Pino και ο Salvatore οι οποίοι μας 
συνόδεψαν περπατώντας στο σχολείο. Οι μαθητές μας είχαν ξεκινήσει ευδιάθετα τη μέρα τους, παίζοντας βόλεϊ στο μάθμα της γυμναστικής με ιδιαίτερη επιτυχία ( του Λυκείου οι δικοί μας, του Γυμνασίου οι συμπαίκτες τους!). Ο Γ. δεν μπόρεσε να μη σημειώσει τις ακόλουθες παρατηρήσεις : 1. Κανείς δεν διαμαρτύρονταν για πόνους στο χέρι 2. Όλοι φορούσαν φόρμες και 3. Έπαιζαν ή παρακολουθούσαν πειθαρχημένα. ( αντιλαμβάνεστε τι συμβαίνει στα δικά μας γυμναστήρια , συγνώμη στην τσιμεντένια αυλή μας ήθελα να πω...)
Όπως και σε όλα τα σχολεία που είχαμε επισκεφτεί ως τότε η είσοδος ήταν κλειδωμένη και μας άνοιξαν από μέσα οδηγώντας μας στο γραφείο των καθηγητών, μια μεγάλη φωτεινή αίθουσα, περισσότερο πέρασμα των συναδέλφων. Οι παιδαγωγικές τους συναντήσεις γίνον
ται σε άλλη μεγάλη αίθουσα. Το πρόγραμμα στη συνέχεια περιελάμβανε παρουσιάσεις των τμημάτων που συμμετείχαν στο πρόγραμμα Comenius. Θεατρικά σκετς, χορωδία με φλογέρες και ηλεκτρονικές οπτικές συνθέσεις με εικόνες της περιοχής. Μέχρι και παιχνίδι 
αναγνώρισης προσώπων είχαν ετοιμάσει και μας κάλεσαν να συμμετάσχουμε και εμείς. Όλα ήταν εξαιρετικά, αποδεικνύοντας την εργασία που είχε προηγηθεί.
Αφήσαμε το σχολείο προκειμένου να επισκεφτούμε το γειτονικό Δημοτικό με το οποίο,όπως μάθαμε , συνεργάζονται στενά και δημιουργικά στα ευρωπαϊκά προγράμματα. Συνάντηση με τη Διευθύντρια και στη συνέχεια μοισικοχορευτική παράσταση με εξαιρετικά ταλαντούχα νήπια και μικρούς μαθητές. Δροσιά, ενέργεια, πειθαρχία με προεξάρχουσα μια καταπληκτική δασκάλα, σοπράνο όπως μας είπαν αργότερα. Στον τελευταίο χορό συμμετείχαν και οι μεγάλοι, κάτι που δημιούργησε ωραίες αντιθέσεις, ψηλοί, ηλικιωμένοι με μικροκαμωμένους μαθητές. Η Gelly 
μας επισήμανε με έμφαση πως στο χορό συμμετείχαν οι Διευθυντές, η εξουσία, μαζί με τους «υποτελείς» μαθητές. Ένας πλούσιος μπουφές μας περίμενε καθώς έξω η ζέστη είχε αρχίσει να γίνεται αισθητή, μεγαλώνοντας την κούραση που νιώθαμε. Το απόγευμα είχαμε το πρώτο worksession. ( Δυστυχώς τα μηνύματα που παίρναμε από Ελλάδα, ήταν ανησυχητικά. Μιλούσαν για μεγάλες διαδηλώσεις, για είσοδο διαδηλωτών στη Νομαρχία Λάρισας, για θύελλες που αρχίζουν να θερίζουν οι κυβερνώντες όπως μου έγραφε καλός μου φίλος. Αισθάνομαι λίγο περίεργα καθώς διαβάζω τα μηνύματα στη φωτεινή, μικρή και ήσυχη πόλη της Gravina.
Το worksession άρχισε το απόγευμα με ανταλλαγή δωρων και ανάλυση του προγράμματος
και των επιδιωκόμενων στόχων παρουσία του Διευθυντή του σχολείου, μάλλον περισσότερο απόμακρου απ' ότι είχαμε συνηθίσει στις άλλες συναντήσεις. Αν και είχαμε ετοιμαστεί σχετικά δεν έγινε συζήτηση για την αξιολόγηση του προγράμματος, των όσων είχαμε επιτύχει ως τότε. Εντυπωσίασαν τα κόμικ, το δικό μας και των Ισπανών, αλλά και μια εξαιρετική παρουσίαση της χλωρίδας και πανίδας της Αστούρια που είχαν επιμεληθεί οι Ισπανοί συνάδελφοι με τους μαθητές τους.
Μετά το τέλος της συνάντησης, πήγαμε στο ξενοδοχείο και ακολούθως κάναμε μια βόλτα στην αγορά της σύγχρονης πόλης της Gravina. Λίγα ψώνια και κατάληξη το βραδάκι σε μια μικρή χασαποταβέρνα στο πάνω τμήμα της
πόλης. Καταγράφω με κάθε επιφύλαξη για λάθη τις τοπικές λιχουδιές που δοκιμάσαμε: Μπρατσόλα, ινβoλτίνι, μπρουσκέτα, λουκάνικα, με κρασί και κουβεντούλα, η οποία ολοκλήρωνε με όμορφο τρόπο τη δεύτερη μέρα. Εντύπωση έκανε σε όλη την παρέα η επικοινωνία του γράφοντος με το Salvatore, καθώς ο μεν δεν γνώριζε Ιταλικά, ο δε δεν γνώριζε ελληνικά και αγγλικά. Οπότε η απορία όλων ήταν σε ποιά ακριβώς γλώσσα γινόταν η συνεννόηση. Οι καλοί συνάδελφοι αγνοούσαν την αλήθεια της ύπαρξης μιας παγκόσμιας βάσης επικοινωνίας με χρήση λόγου, κινήσεων και μορφασμών. Στην τηλεόραση η Ιντερ πανηγύριζε την κατάκτηση του κυπέλλου Ιταλίας μετά από ένα πολύ νευρικό παιχνίδι, καθώς εμείς ολοκληρώναμε το δείπνο μας. ( πρέπει να επισημάνω πως οι Ιταλοί της παρέας δεν συμπαθούν καθόλου την Ιντερ, αναφέροντας μάλιστα το στημένο παιχνίδι ίντερ-Λάτσιο)
H βραδιά δεν κύλησε καθόλου καλά καθώς όλα τα ιταλικά δίκτυα μετέδιδαν συνεχώς εικόνες καταστροφής από την Ελλάδα. Η τραγωδία στην τράπεζα Marfin δεν μπορούσε να κατανοηθεί με κανέναν τρόπο. Αισθάνεσαι πολύ άσχημα, νιώθεις περισσότερο πληγωμένος, όταν τα βλέπεις χιλιόμετρα μακριά παρατηρώντας την απορία ζωγραφισμένη στα πρόσωπα των συναδέλφων μας στο τραπέζι. Και τι να απαντήσεις; Πώς να τα ερμηνεύσεις, αφού ούτε και εσύ ο ίδιος δεν μπορείς πρώτα να τα συνειδητοποιήσεις...
Επιστρέφοντας συναντήσαμε τα παιδιά στο δρόμο. Δεν φαίνονταν ιδιαίτερα χαρούμενα, αν και πρέπει να επισημάνω πως κατά τη γνώμη μου ο Λάζαρος και η Θεοδώρα προσπαθούσαν να προσαρμοστούν με επιτυχία. Ελπίζουμε αύριο να είναι μια άλλη μέρα, για όλους και στην Gravina και στην Ελλάδα.
συνόδεψαν περπατώντας στο σχολείο. Οι μαθητές μας είχαν ξεκινήσει ευδιάθετα τη μέρα τους, παίζοντας βόλεϊ στο μάθμα της γυμναστικής με ιδιαίτερη επιτυχία ( του Λυκείου οι δικοί μας, του Γυμνασίου οι συμπαίκτες τους!). Ο Γ. δεν μπόρεσε να μη σημειώσει τις ακόλουθες παρατηρήσεις : 1. Κανείς δεν διαμαρτύρονταν για πόνους στο χέρι 2. Όλοι φορούσαν φόρμες και 3. Έπαιζαν ή παρακολουθούσαν πειθαρχημένα. ( αντιλαμβάνεστε τι συμβαίνει στα δικά μας γυμναστήρια , συγνώμη στην τσιμεντένια αυλή μας ήθελα να πω...)Όπως και σε όλα τα σχολεία που είχαμε επισκεφτεί ως τότε η είσοδος ήταν κλειδωμένη και μας άνοιξαν από μέσα οδηγώντας μας στο γραφείο των καθηγητών, μια μεγάλη φωτεινή αίθουσα, περισσότερο πέρασμα των συναδέλφων. Οι παιδαγωγικές τους συναντήσεις γίνον
ται σε άλλη μεγάλη αίθουσα. Το πρόγραμμα στη συνέχεια περιελάμβανε παρουσιάσεις των τμημάτων που συμμετείχαν στο πρόγραμμα Comenius. Θεατρικά σκετς, χορωδία με φλογέρες και ηλεκτρονικές οπτικές συνθέσεις με εικόνες της περιοχής. Μέχρι και παιχνίδι 
αναγνώρισης προσώπων είχαν ετοιμάσει και μας κάλεσαν να συμμετάσχουμε και εμείς. Όλα ήταν εξαιρετικά, αποδεικνύοντας την εργασία που είχε προηγηθεί.
Αφήσαμε το σχολείο προκειμένου να επισκεφτούμε το γειτονικό Δημοτικό με το οποίο,όπως μάθαμε , συνεργάζονται στενά και δημιουργικά στα ευρωπαϊκά προγράμματα. Συνάντηση με τη Διευθύντρια και στη συνέχεια μοισικοχορευτική παράσταση με εξαιρετικά ταλαντούχα νήπια και μικρούς μαθητές. Δροσιά, ενέργεια, πειθαρχία με προεξάρχουσα μια καταπληκτική δασκάλα, σοπράνο όπως μας είπαν αργότερα. Στον τελευταίο χορό συμμετείχαν και οι μεγάλοι, κάτι που δημιούργησε ωραίες αντιθέσεις, ψηλοί, ηλικιωμένοι με μικροκαμωμένους μαθητές. Η Gelly 
μας επισήμανε με έμφαση πως στο χορό συμμετείχαν οι Διευθυντές, η εξουσία, μαζί με τους «υποτελείς» μαθητές. Ένας πλούσιος μπουφές μας περίμενε καθώς έξω η ζέστη είχε αρχίσει να γίνεται αισθητή, μεγαλώνοντας την κούραση που νιώθαμε. Το απόγευμα είχαμε το πρώτο worksession. ( Δυστυχώς τα μηνύματα που παίρναμε από Ελλάδα, ήταν ανησυχητικά. Μιλούσαν για μεγάλες διαδηλώσεις, για είσοδο διαδηλωτών στη Νομαρχία Λάρισας, για θύελλες που αρχίζουν να θερίζουν οι κυβερνώντες όπως μου έγραφε καλός μου φίλος. Αισθάνομαι λίγο περίεργα καθώς διαβάζω τα μηνύματα στη φωτεινή, μικρή και ήσυχη πόλη της Gravina.Το worksession άρχισε το απόγευμα με ανταλλαγή δωρων και ανάλυση του προγράμματος
και των επιδιωκόμενων στόχων παρουσία του Διευθυντή του σχολείου, μάλλον περισσότερο απόμακρου απ' ότι είχαμε συνηθίσει στις άλλες συναντήσεις. Αν και είχαμε ετοιμαστεί σχετικά δεν έγινε συζήτηση για την αξιολόγηση του προγράμματος, των όσων είχαμε επιτύχει ως τότε. Εντυπωσίασαν τα κόμικ, το δικό μας και των Ισπανών, αλλά και μια εξαιρετική παρουσίαση της χλωρίδας και πανίδας της Αστούρια που είχαν επιμεληθεί οι Ισπανοί συνάδελφοι με τους μαθητές τους.Μετά το τέλος της συνάντησης, πήγαμε στο ξενοδοχείο και ακολούθως κάναμε μια βόλτα στην αγορά της σύγχρονης πόλης της Gravina. Λίγα ψώνια και κατάληξη το βραδάκι σε μια μικρή χασαποταβέρνα στο πάνω τμήμα της
πόλης. Καταγράφω με κάθε επιφύλαξη για λάθη τις τοπικές λιχουδιές που δοκιμάσαμε: Μπρατσόλα, ινβoλτίνι, μπρουσκέτα, λουκάνικα, με κρασί και κουβεντούλα, η οποία ολοκλήρωνε με όμορφο τρόπο τη δεύτερη μέρα. Εντύπωση έκανε σε όλη την παρέα η επικοινωνία του γράφοντος με το Salvatore, καθώς ο μεν δεν γνώριζε Ιταλικά, ο δε δεν γνώριζε ελληνικά και αγγλικά. Οπότε η απορία όλων ήταν σε ποιά ακριβώς γλώσσα γινόταν η συνεννόηση. Οι καλοί συνάδελφοι αγνοούσαν την αλήθεια της ύπαρξης μιας παγκόσμιας βάσης επικοινωνίας με χρήση λόγου, κινήσεων και μορφασμών. Στην τηλεόραση η Ιντερ πανηγύριζε την κατάκτηση του κυπέλλου Ιταλίας μετά από ένα πολύ νευρικό παιχνίδι, καθώς εμείς ολοκληρώναμε το δείπνο μας. ( πρέπει να επισημάνω πως οι Ιταλοί της παρέας δεν συμπαθούν καθόλου την Ιντερ, αναφέροντας μάλιστα το στημένο παιχνίδι ίντερ-Λάτσιο)H βραδιά δεν κύλησε καθόλου καλά καθώς όλα τα ιταλικά δίκτυα μετέδιδαν συνεχώς εικόνες καταστροφής από την Ελλάδα. Η τραγωδία στην τράπεζα Marfin δεν μπορούσε να κατανοηθεί με κανέναν τρόπο. Αισθάνεσαι πολύ άσχημα, νιώθεις περισσότερο πληγωμένος, όταν τα βλέπεις χιλιόμετρα μακριά παρατηρώντας την απορία ζωγραφισμένη στα πρόσωπα των συναδέλφων μας στο τραπέζι. Και τι να απαντήσεις; Πώς να τα ερμηνεύσεις, αφού ούτε και εσύ ο ίδιος δεν μπορείς πρώτα να τα συνειδητοποιήσεις...
Επιστρέφοντας συναντήσαμε τα παιδιά στο δρόμο. Δεν φαίνονταν ιδιαίτερα χαρούμενα, αν και πρέπει να επισημάνω πως κατά τη γνώμη μου ο Λάζαρος και η Θεοδώρα προσπαθούσαν να προσαρμοστούν με επιτυχία. Ελπίζουμε αύριο να είναι μια άλλη μέρα, για όλους και στην Gravina και στην Ελλάδα.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)